DZIENNIKARSTWO
FILOLOGIA POLSKA


Na skróty





Nowości wydawnicze






  














Dr hab., prof. UR Magdalena Rabizo-Birek

Stanowisko

Profesor nadzwyczajny
Dr hab., prof. nadzw. UR


Miejsce pracy

Zakład Literatury Polskiej XX wieku
Instytutu Filologii Polskiej
Uniwersytetu Rzeszowskiego, p. 106

ul. Rejtana 16 c
35-310 Rzeszów
tel. 17 8721236


Wykształcenie

Mgr kulturoznawstwa – Wydział Filologiczny Uniwersytetu Łódzkiego – 1987.

Dr nauk humanistycznych w zakresie literaturoznawstwa – Wydział Filologiczny Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Rzeszowie – 2000.

Dr hab. nauk humanistycznych w zakresie literaturoznawstwa – Instytut Badań Literackim PAN – 25.06.2013.


Zainteresowania naukowe

Literatura polska po roku 1939, literatura najnowsza, krytyka i życie literackie oraz artystyczne, związki literatury ze sztukami, problematyka historyczna i kulturowa w literaturze, tradycja romantyczna w literaturze współczesnej.


Prowadzone zajęcia dydaktyczne

Literatura polska po roku 1939 (wykład, ćwiczenia), Arcydzieła literatury europejskiej XX wieku (wykład), Konteksty literatury polskiej po r. 1939 (wykład, konwersatorium); Warsztaty krytycznoliterackie (konwersatorium); seminaria magisterskie, wykłady monograficzne.


Publikacje:

  a) monografie naukowe

  1. Romantyczni i nowocześni. Formy obecności romantyzmu w polskiej literaturze współczesnej, Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, 2012, ss. 540.
    [rec.: A. Bagłajewski, Obecność romantyzmu, „Akcent” 2013, nr 3, s. 143–148]
  2. Między mitem a historią. Twórczość literacka Włodzimierza Odojewskiego, wyd. „Twój Styl”, Warszawa 2000, ss. 254.
    [rec.: M. Rygielska, Historiograficzne metaopowieści?, „Akcent” 2003, nr 1–2, s. 169–171; T. Zubiński, „Jedna wielka mogiła ten kraj...”, „Twórczość” 2004, nr 2–3, s. 203–207; J. Pasterska, Pisarstwo dobrze zabezpieczone, „Arcana” 2004, nr 55–56, s. 313–314; T. Majdosz, Odojewski pod lupą kobiety, „Gazeta Uniwersytecka” 2004, nr 6 (czerwiec), s. 20.]

  b) inne publikacje książkowe

  1. Józef Mehoffer – artysta dwóch epok (współautor Józef Ambrozowicz), Agencja Wydawnicza Jota, Rzeszów 2010, ss. 151.
    [nominacja do Nagrody Najpiękniejsza Książka Roku 2010 Polskiego Towarzystwa Wydawców Książek w kategorii „Album”; nota: A.M, bez tytułu, „Nowe Książki” 2010, nr 12, s. 49]
  2. Czytanie obrazów. Teksty o sztuce z lat 19911996, wyd. Stow. Literacko-Artystyczne „Fraza”, Rzeszów 1998, ss. 170.
    [rec.: R. Kalicki, O obrazach, „Twórczość” 1999, nr 3, s. 142–143. S. Tabisz, Pisanie o obrazach, „Opcje” 1999, nr 6, s. 78–79; L. Zubińska, Obraz i słowo, „Protokół Kulturalny” 1999, nr 3 (5), s. 14–15 Noty: jt, Emocje w obrazach, „Super Nowości”, 14.19.1998, MŻ, Czytanie obrazów, „Gazeta w Rzeszowie” 1998, nr 244, s. 2]

  c) redakcja monografii naukowych

  1. Światy Olgi Tokarczuk [redakcja z M. Pocałuń-Dydycz i A. Bieniasem], Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego – Stow. Literacko-Artystyczne „Fraza”, Rzeszów 2013, ss. 380.
  2. Boom i kryzys. Polskie czasopisma literacko-artystyczne i społeczno-kulturalne po roku 1980, [red.] Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego – Stow. Literacko-Artystyczne „Fraza”, Rzeszów 2012, ss. 253.
  3. Poeta czułej pamięci. Studia i szkice o twórczości Janusza Szubera (współredakcja Jolanta Pasterska), wyd. Stow. Literacko-Artystyczne „Fraza”, Rzeszów 2008, ss. 387.
  4. Sztuka Podkarpacia, t. 4 [redakcja], Podkarpackie Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych, Rzeszów 2015, ss. 220.
  5. Sztuka Podkarpacia, t. 3 [redakcja], Podkarpackie Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych, Rzeszów 2013, ss. 215.
  6. Sztuka Podkarpacia, t. 1 [redakcja], Podkarpackie Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych, Rzeszów 2011, ss. 214.
  7. Sztuka Podkarpacia, t. 1 [redakcja], Podkarpackie Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych, Rzeszów 2010, ss. 213.
  8. V Forum Malarstwa Polskiego „Natura rzeczy” Orelec 2006, Zeszyt 6, 2007, wyd. Wydział Sztuk Pięknych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Toruń-Rzeszów 2007, ss. 117.
  9. IV Forum Malarstwa Polskiego „Ecce Homo” Lesko 2004, zeszyt nr 5, Lesko 2005, ss. 104. [współredakcja Kamilla Nielek-Zawadzką].

  d) prace edytorskie

  1. Natałka Biłocerkiweć, Róża i nóż, wybór i przekład B. Zadura, wstęp: J. Ślósarska, posłowie: T. Swoboda, Stow. Literacko-Artystyczne „Fraza”, Rzeszów 2009, ss. 59.
    [rec.: K. Wojewoda, Ostrze niebios, „Nowe Książki” 2010, nr 5, s. 56–57; K. Lenkowska, Biografia czerwieni, „Akcent” 2010, nr 3, s. 139–141]
  2. Adam Czerniawski, Wyspy szczęśliwe. Eseje o poezji, Polski Fundusz Wydawniczy w Kanadzie Stow. Literacko-Artystyczne „Fraza”, Toronto Rzeszów 2007, ss. 289.
    [rec.: A. Kałuża, Szpada i toga, „Nowe Książki”, 2008, nr 6, s. 37; A. Nęcka, Dziennik lektur, „Twórczość” 2008, nr 10, s. 113-115; J. Winiarski, Z teki emigranta, „Odra” 2009, nr 1, s. 123124].
  3. O poezji, nostalgii, krytykach i kryteriach rozmawiają Bogdan Czaykowski i Adam Czerniawski, wstęp M. Rabizo-Birek, Polski Fundusz Wydawniczy w Kanadzie – Stow. Literacko-Artystyczne „Fraza”, Toronto – Rzeszów 2006, ss. 316.
    [rec. Ł. Janicki, Od Platona do komercji, „Akcent” 2007, nr 3, s. 127–130; P.W. Lorkowski, Odkrywanie „Kontynentów” i okolic, „Topos” 2007, nr 6, s. 143–144; R. Sabo, Na północ od Berkley, na zachód od Harvardu, „Przegląd Polski” 27.02.2009, s. 8–9 i rozszerzona wersja [w:] Paryż – Londyn – Monachium – Nowy Jork. Powrześniowa emigracja niepodległościowa na mapie kultury nie tylko polskiej, p. red. V. Wejs-Milewskiej i E. Rogalewskiej, Trans Humana, Białystok 2009, s. 842–848]
  4. Iwona Misiak, Zmysł czytania, Stow. Literacko-Artystyczne „Fraza”, Rzeszów 2003, ss. 202.
    [rec.: P.W. Lorkowski, Poezja lektury, „Twórczość” 2005, nr 2–3, s. 224–226].

  e) rozprawy i artykuły naukowe (wybór)

  1. Polonista jako multiinstrumentalista [w:] Przyszłość polonistyki. Koncepcje – rewizje – przemiany pod red. A. Dziadka, K. Kłosińskiego i F. Mazurkiewicza, Wyd. Uniwersytetu Śląskiego, Katowice 2013, s. 439446.
  2. Nie tylko „oczami polonisty”. Aliny Kowalczykowej refleksje o malarstwie i związkach między sztukami [w:] Stolice i prowincje kultury. Księga jubileuszowa ofiarowana profesor Alinie Kowalczykowej pod red. J. Brzozowskiego, M. Skrzypczyka i M. Stanisza, Instytut Badań Literackich PAN, Warszawa 2012, s. 595612.
  3. Wokół „wimbledońskich” wierszy Jana Darowskiego [w:] „Trzeba się trzymać pięknych przyzwyczajeń”. Twórczość Jana Darowskiego. Studia i szkice pod red. Z. Ożoga i J. Wolskiego, Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego – Biblioteka „Frazy”, Rzeszów 2012, s. 157182.
  4. Uwagi o Grotowskiego „praktykowaniu romantyzmu” [w:] Źródła pamięci. Grotowski, Kantor, Szajna pod red. A. Jamrozek-Sowy, Mitel, Rzeszów 2011, s. 153176 [II wyd. Rzeszów 2013]
  5. „Dziwny cmentarz” i „miód boga” – projekt poezji hermetycznej Romana Honeta [w:] Nowe dwudziestolecie. Szkice o wartościach i poetykach prozy i poezji lat 1989–2009 pod red. P. Śliwińskiego, Wyd. Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej i Centrum Animacji Kultury, Poznań 2011, s. 299315. 
  6. Piosenki prozą – o narodzinach nowego gatunku [w:] 20 lat literatury polskiej 19892009 t.1, cz. 2. Życie literackie po roku 1989 pod red. D. Nowackiego i K. Uniłowskiego, Wyd. Uniwersytetu Śląskiego, Katowice 2011, s. 210C231.
  7. Metamorfozy róży. Krzysztofa Kamila Baczyńskiego przypowieść o historii, „Literaturoznawstwo” 2010, nr 1, Wyd. Akademii Humanistyczno-Ekonomicznej w Łodzi, s. 109130.
  8. Ewa Lipska” [w:] Dictionary of Literary Biography, v. 353: Twenty-First-Century Central and Eastern European Writers, ed. by S. Serafin and V.D. Mihalovich, A Bruccoli Clark Layman Book, Gale [USA] 2010, s. 182187.
  9. Romantyk postmodernistyczny? O poezji Tadeusza Dąbrowskiego [w:] Nowa poezja. Twórcy – tematy – motywy pod red. T. Cieślaka i K. Pietrych, Księgarnia Akademicka, Kraków 2009, s. 439460.
  10. Tomasza Różyckiego poetyckie podróże na Ukrainę [w:] Pogranicze kulturowe. Odrębność – wymiana – przenikanie – dialog pod red. O. Weretiuk, J. Wolskiego i G. Jaśkiewicza, Wyd. Uniwersytetu Rzeszowskiego – Stow. Literacko-Artystyczne „Fraza”, Rzeszów 2009, s. 288–307.
  11. Zbigniew Herbert jako bohater liryczny [w:] Herbert [nie]oswojony, red. W. Browarny, J. Orska, A. Poprawa, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 2008, s. 131148.
  12. Dialog między Tadeuszem Różewiczem a Adamem Czerniawskim [w:] Przekraczanie granic – o twórczości Tadeusza Różewicza, red. W. Browarny, J. Orska, A. Poprawa, Universitas, Kraków 2007, s. 378391.
  13. Portrety artystów w „czasie marnym” w powieściach początku XXI wieku [w:] Z problemów prozy. Powieść o artyście pod red. W. Gutowskiego i E. Owczarz, Wyd. Adam Marszałek, Toruń 2006, s. 445460.
  14. Szlakiem Dantego i Schulza – „Świat i Antyświat” Tomasza Różyckiego [w:] Antynomie wartości. Problematyka aksjologiczna w literaturze i dydaktyce pod red. A. Morawca, R. Jagodzińskiej i A. Klepaczko, Wyd. Wyższej Szkoły Humanistyczno-Ekonomicznej w Łodzi, Łódź 2006, s. 111135.
  15. Polonistyka na rozdrożu, „Teksty Drugie” 2005, nr 1–2, s. 215–221. [Także w: Polonistyka w przebudowie. Literaturoznawstwo – wiedza o języku – wiedza o kulturze – edukacja. Zjazd Polonistów Kraków, 22–25 września 2004, zespół redakcyjny M. Czermińska, S. Gajda i in., Kraków 2005 t. I, s. 707714.
  16. „Wszyscy krążą na granicy Boga”. Uwagi o poemacie „Profile Cyrenejczyka” [w:] Znaleźć źródło. Twórczość literacka Karola Wojtyły – Jana Pawła II pod red. Z. Andresa i J. Pasterskiej, Wyd. Uniwersytetu Rzeszowskiego, Rzeszów 2005, s. 127150.
  17. Sztuka czy życie? Dylematy bohaterów „Podobrazia” i „Pigmentu” Grzegorza Strumyka oraz „Gry na wielu bębenkach” Olgi Tokarczuk [w:] Literatura w kręgu wartości pod. red. i z wstępem L. Wiśniewskiej, Wyd. Akademii Bydgoskiej, Bydgoszcz 2003, s. 7994.
  18. Malarz i pisarz. Przypadek Henryka Wańka [w:] Tożsamość i rozdwojenie. Rekonesans pod red. i z wstępem L. Wiśniewskiej, Wyd. Akademii Bydgoskiej, Bydgoszcz 2002, s. 223240.
  19. Poematy cielesności. Proza Zyty Rudzkiej i Grzegorza Strumyka [w:] Między słowem a ciałem, red. i wstęp L. Wiśniewska, Wyd. Akademii Bydgoskiej, Bydgoszcz 2001, s. 131–148.
  20. „Bolesna świadomość formy” – inspiracje plastyczne w poezji Dariusza Bugalskiego, „Teksty Drugie” 2000, nr 4, s. 107–117.
  21. Traktat poetycki Stanisława Barańczaka. Stanisław Barańczak: „Pięć pocztówek od i do Emily Dickinson” [w:] Wśród starych i nowych lektur szkolnych pod red. P. Żbikowskiego, Rzeszów 1994, s. 211–228.
  22. Fenomenologia marzenia w prozie Brunona Schulza, [w:] W stronę dwudziestolecia 19181939 pod red. Z. Andresa, Rzeszów 1993, s. 49–58. 
  23. „Stworzenie świata” M. K. Ćiurlionisa jako malarska realizacja tematu stworzenia świata, [w:] W kręgu zagadnień awangardy IV pod red. G. Gazdy, „Acta Universitas Lodziensis. Folia scientiarum artium et librorum”, Łódź 1992, s. 5175.

  f) Recenzje naukowe

  1. Książka o poetach poetów [rec. książki Anny Czabanowskiej-Wróbel Złotnik i śpiewak. Poezja Leopolda Staffa i Bolesława Leśmiana], „Wielogłos. Pismo Wydziału Polonistyki UJ” 2009, nr 12, s. 173180.
  2. Krytyk w lagrze [rec. książki Arkadiusza Morawca Literatura w lagrze, lager w literaturze. Fakt – temat – metafora), „Nowe Książki” 2009, nr 9, s. 4445.
  3. Wyznania podróżniczki Wschodu [rec. książki Anny Sobolewskiej Mapy duchowe współczesności. Co nam zostało z Nowej Ery], „Nowe Książki” 2009, nr 7, s. 2223.
  4. Literatura z twarzą smutnego klauna [rec. T. Mizerkiewicz, Nić śmiesznego. Studia o komizmie w literaturze polskiej XX i XXI wieku], „Nowe Książki” 2007, nr 9, s. 4647.
  5. Rec. książki Magdaleny Rembowskiej-Płuciennik, Poetyka i antropologia. Cykl podolski Włodzimierza Odojewskiego, „Zagadnienia Rodzajów Literackich”, t. XLVIII, 2005, zeszyt 12, s. 204212.
  6. Odojewski czytany przez kobietę [rec. książki Ingi Iwasiów Kresy w twórczości Włodzimierza Odojewskiego], „Fraza” 1995, nr 9, s. 120125.      


Organizacja konferencji, spotkań naukowych, wystaw

  • Współorganizatorka sympozjum Światy Olgi Tokarczuk, Instytut Filologii Polskiej Uniwersytetu Rzeszowskiego, Rzeszów 11.10.2012.
  • Autorka koncepcji i kuratorka wystawy Artefakty 9. Refleksja o naturze w sztuce ponowoczesnej, Galeria Sztuki Współczesnej w Przemyślu, grudzień 2009–styczeń 2010.
  • Organizatorka panelu dyskusyjnego: Spotkanie z twórczością Józefa Szajny – Instytut Filologii Polskiej – 28 listopada 2008 r. w ramach Szajna Media Festiwalu w Rzeszowie.
  • Współorganizatorka sesji naukowej z okazji jubileuszu 60-lecia urodzin Janusza Szubera „Poeta czułej pamięci”. Uniwersytet Rzeszowski, Rzeszów 28.05.2008.
  • Opieka nad merytoryczną stroną V Forum Malarstwa Polskiego „Natura rzeczy” Orelec 2006 (moderacja spotkań dyskusyjnych i sesji popularnonaukowej) 5–14.09.2006.
  • Autorka koncepcji i kuratorka wystawy Artefakty 3. Bez końca o człowieku, Galeria Sztuki Współczesnej w Przemyślu, Przemyśl grudzień 2003–styczeń 2004 (wystawa w 2004 r. była prezentowana w: BWA w Krośnie, Galerii Sztuki Współczesnej w Sandomierzu, BWA w Rzeszowie, Miejskiej Galerii Sztuki w Tarnowie, Małopolskiej Galerii Sztuki „Dom Karwacjanów” w Gorlicach; we wrześniu 2008 r. w Spichlerzu Sztuki w Ueckremünde w Niemczech.
  • Kuratorka polskiej reprezentacji krajowej i juror V Międzynarodowym Triennale Malarstwa Euroregionu Karpaty „Srebrny Czworokąt” Przemyśl 2003.


Nagrody i wyróżnienia:

  • Nagroda Rektora Uniwersytetu Rzeszowskiego II stopnia za osiągnięcia organizacyjne – grudzień 2009.
  • Nagroda Fundacji Nelli i Władysława Turzańskich – Toronto 2004.
  • Nagroda Rektora Uniwersytetu Rzeszowskiego II stopnia za osiągnięcia naukowe – 2000.


Członkostwo w organizacjach i kolegiach redakcyjnych:

  • Redaktor naczelna ogólnopolskiego pisma literacko-artystycznego „Fraza” (od 1998 r.).
  • Członkini: Stowarzyszenia Literackiego im. Krzysztofa Kamila Baczyńskiego w Łodzi.


Wypromowani doktorzy:

Magdalena Pocałuń-Dydycz: rozprawa doktorska Twórczość Maryli Wolskiej w latach 1893-1930, Rzeszów 2015. 


Doktoranci

mgr Adam Bienias
mgr Dorota Bolek
mgr Sylwia Majdosz
mgr Monika Midura
mgr Damian Niezgoda
mgr Matylda Zatorska